Treść wybranej strony
Cechy dziedziczne u dziecka

Od momentu zapłodnienia w macicy kobiety bardzo dużo się dzieje i tak już w 40. godzin po jajo dzieli się na dwie komórki, tym samym powielając swój materiał genetyczny, który został ustalony już w chwili poczęcia. Połowa materiału pochodzi z jaja, a druga jest dostarczana przez plemnik. To oznacza, że obojętnie jak dziecko wygląda, to w równym stopniu dziedziczy cechy matki i ojca.

Proces przekazywania cech potomstwu jest bardzo skomplikowany, jednak opiera się na naturalnych i znanych naukowcom prawach. Aby jednak wyjaśnić to w sposób zrozumiały, trzeba zacząć od przedstawienia podstaw teorii. Każdy organizm jest zbudowany z milionów komórek, a każda z nich jest jakby kopią jaja macierzystego, z którego rozwinęło się nasze ciało. W jądrach komórek znajduje się zestaw genów pełniących funkcję nośników czuwających nad rozwojem embrionalnym i determinujących funkcjonowanie ciała po urodzeniu oraz przez całe życie. Cała informacja genetyczna jest zapisana w DNA, jest to kwas dezoksyrybonukleinowy, który wpływa na wszystkie cechy Twojego dziecka. DNA determinuje barwę i kształt oczu, strukturę i kolor włosów, kształt nosa, a także grupę krwi, strykturę kości i wszystkie cechy dziedziczne. W każdej komórce ciała znajduje się około 30 tysięcy genów, więc nie trudno się domyślić, że mówimy o maleńkich strukturach, niedostrzegalnych nawet przy użyciu bardzo zaawansowanych mikroskopów. To różne ułożenie genów względem siebie odpowiada za odmienność ludzi.

Geny są zgrupowane i taka ich grupa nazywana jest chromosomem. Tak więc w komórce płodu znajduje się 46 chromosomów, uszeregowanych w pasujące do siebie pary. W każdej parze jeden chromosom pochodzi od matki a jeden od ojca. Każdy chromosom zawiera w swojej strukturze tysiące genów i jest już dostrzegalny przy użyciu bardzo silnego mikroskopu.

Do kogo jesteśmy bardziej podobni? O każdej cesze decyduje jedna para genów złożona z materiału od ojca i matki. Może się zdarzyć, że w przypadku jednej z par, oboje rodziców przekazuje taką samą cechę lub dwie zupełnie różne. I co wtedy? Niektóre geny są dominujące i w walce z genem recesywnym po prostu wygrywają. Jednak o ostatecznym kształcie genotypu decyduje cały łańcuch, jego budowa i kombinacja genów.

Na szczęście geny są bardzo różnorodne, bo w przeciwnym przypadku wszyscy ludzie byliby do siebie bardzo podobni. Dzięki tej różnorodności każdy człowiek ma swój określony genotyp. Dotyczy to rodzeństwa również jednojajowego. Może się zdarzyć, że jeden z genów w parze źle się rozwija, jeżeli stanie się tak, że oba z jednej pary będą wadliwe to objawia się to schorzeniami, np. zwłóknieniem torbielowatym. Mówimy wtedy o chorobach dziedziczonych recesywnie. Kiedy wada dotyczy jednego genu z pary również może pojawić się choroba np. pląsawica Huntingtona. Niektóre choroby są przenoszone tylko przez jeden z chromosomów, a co za tym idzie dotyczą tylko mężczyzn, przykładem są:  dystrofia mięśniowa Duchenne′a czy hemofilia.

Zarówno plemnik i jajo zawierają po 46 chromosomów, więc z ich połączenia powinna powstać mieszanina 92 chromosomów, a Twój wnuk miałby ich jeszcze więcej. W naturze rozwiązuje to proces naturalnego podziału, w wyniku którego i jaja i plemniki mają tylko połowę materiału genetycznego czyli po 23 chromosomy. Więc przekazujesz dziecku chromosomy, które odziedziczyłaś Ty od Swojego ojca albo matki. jeżeli ciągnąć tak dalej to może się zdarzyć, że dziecko będzie miało cechy wszystkich dziadków i tak np. będzie zbudowane jak dziadek.

Często przekazujemy potomstwu cechy, których nie widzimy u siebie. I tak zdarza się, że dziecko rodzi się rude, kiedy żadne z rodziców nie ma takich włosów. Dzieje się tak ponieważ rozróżniamy geny recesywne i dominujące. I kiedy u ojca w parze odpowiedzialnej za kolor włosów gen ciemnych włosów zdominuje ten rudy, a dziecko w podziale dostanie i od matki i ojca gen rudy to para brunetów spłodzi ryżawe dziecko.

Skoro już znamy mechanizm dziedziczenia, to wiemy, że w momencie poczęcia dziecko ma już określoną płeć i wszystkie cechy, które w przyszłości będzie już tylko rozwijać. Z 23 par chromosomów tylko jedna decyduje czy narodzi się chłopczyk czy dziewczynka. Ta bardzo ważna para to chromosomy X iY. I tak dziewczynka posiada w genotypie dwa chromosomy X, a chłopcy jeden X i jeden Y. W komórkach jajowych kobiety znajdują się zawsze chromosomy X, natomiast połowa plemników posiada chromosomy X, a druga Y. I tak wbrew dawnym przekonaniom, kiedy obwiniano kobiety za płeć dziecka, to właśnie mężczyzna wraz z plemnikiem przekazuje dziecku materiał odpowiedzialny za płeć.

Źródło:
Anne Deans (redaktor), Ciąża. Poradnik dla rodziców. Muza S. A., Warszawa 2006.

 

 


Aktualności
Zamawianie leków przez internet więcej » Z rakiem szyjki macicy trzeba walczyć! więcej » Misioterapia w Centrum Zdrowia Dziecka więcej » Nowe Centrum Stomatologii więcej » Innowacyjny zabieg w Gorzowie Wlkp. więcej » Stowarzyszenie pomaga szpitalowi więcej »
Najnowsze publikacje
Menopauza i klimekterium ? więcej »
Mechaniczne sposoby zapobiegania ciąży więcej » Karmienie pierisą - mity, fakty! więcej » Jedenasty tydzień ciąży więcej »
Ostatnio dodane przychodnie
NZOZ Plac Kolegiacki Spółka z o.o. - pl. Kolegiacki 12 a, Poznań więcej » Lewkowicz Ewa lek. stom. ul. Promienista 12d Poznań - więcej » KRYST-DENT ul. Przybyszewskiego 11 Poznań - więcej » Jurczyszyn Adam psychiatra ul. Słowackiego 55 Poznań - więcej » Internistyczna Poradnia Specjalistyczna ul. Kasprzaka 16 Poznań - więcej » Małecki Leonard ginekolog położnik ul. Miodowa 48 Poznań - więcej »
Nasi partnerzy